Premios XI Faro da Escola
Un hilo de mitología, historia y valores
CPR Possumus, primer premio al mejor diario y primer premio a la mejor portada
XI Premios «FARO DA ESCOLA» 2026: cientos de pequeños aprendices de periodismo en Navia / Marta G. Brea
Hay proyectos que empiezan como una apuesta y acaban convirtiéndose en una forma de entender la educación. Faro da Escola es, para nosotras, exactamente eso.
Nuestro centro se incorporó en la segunda edición y, desde entonces, no ha faltado a ninguna cita. Diez años en los que cada curso ha tenido su propio tema, sus descubrimientos y sus retos. Sin embargo, hay algo que se mantiene inalterable: la capacidad del alumnado para sorprenderse, investigar y contar.
Este año, el punto de partida llegó de la mano de la literatura. La escritora Ana Vigo visitó nuestro colegio para presentar Mundo oculto. O rescate do unicornio, una obra que combina aventura, fantasía y mitología y que atrapó al alumnado desde las primeras páginas. Aquella visita fue mucho más que un encuentro con una autora: fue la chispa que encendió todo lo que vino después.
A través de la historia de Iria y sus compañeros, el alumnado de 5.º de Primaria descubrió que la cultura gallega tiene raíces mucho más profundas y fascinantes de lo que imaginaban. El unicornio del libro, símbolo de pureza y equilibrio, les abrió la puerta a un universo de criaturas mitológicas propias, de leyendas que llevan siglos habitando la niebla de nuestros montes y las orillas de nuestras rías. Y desde ahí, casi de manera natural, nació la decisión: el suplemento central de este periódico estaría dedicado a los seres mitológicos gallegos.
Lo que el alumnado no sabía todavía era la dimensión que aquel trabajo iba a adquirir. Empezaron investigando y Galicia les fue revelando su mundo oculto capa a capa. Conocieron al nubeiro, señor de las tormentas; al lobishome, condenado a transformarse en lobo; al Urco, el perro sobrenatural que emerge del mar; a los mouros y mouras, guardianes de tesoros ocultos; y a la Santa Compaña, la inquietante procesión de ánimas. También descubrieron a las meigas, al travieso trasno y a otras figuras que les permitieron comprender que la mitología es una forma de explicar la realidad, preservar la memoria colectiva y transmitir valores.
La mitología, sin embargo, no fue el único eje del proyecto. Faro da Escola nos ha enseñado que un buen periódico escolar no puede mirar en una sola dirección. Este año el alumnado también exploró la Edad Media a través de un proyecto de centro que movilizó a toda la comunidad educativa: pazos, castillos, ferias medievales e incluso una moneda propia formaron parte de una experiencia que permitió aprender historia de una manera vivencial.
Además, investigó junto a la Misión Biolóxica de Galicia cultivando variedades de brásicas como auténticos científicos, registrando datos y comprobando que la investigación real también está hecha de hipótesis, errores y resultados inesperados.
El periódico también se convirtió en un espacio para reflexionar sobre cuestiones cercanas a su realidad. Hablaron de la amistad verdadera, del acoso escolar, de la empatía, del TEA y de la importancia de aceptarse a uno mismo. Se preguntaron si los adolescentes descansan las horas necesarias y analizaron las razones de un problema cada vez más presente.
Con mirada periodística observaron su entorno más próximo: la ría, las Islas Cíes, Vitrasa como símbolo urbano, el barrio de Teis con sus olimpiadas escolares y la labor del Plan Comunitario de Teis. Escucharon a Merchi, mariscadora de O Grove, que compartió con ellos la realidad de un oficio ligado al Atlántico. Y descubrieron a Katharine Burr Blodgett, pionera de la física moderna cuyo legado sigue presente en muchos objetos cotidianos.

Marta G. Brea
Todo eso cabe en un periódico escolar. Todo eso cabe en niños y niñas de diez y once años cuando se les brinda la oportunidad de investigar, preguntar, escribir y publicar.
Porque Faro da Escola no solo nos ha ayudado a trabajar contenidos; también nos ha enseñado a hacer periodismo. A lo largo del curso el alumnado ha aprendido a buscar fuentes fiables, contrastar información, redactar noticias, preparar entrevistas, seleccionar fotografías y debatir titulares. Ha descubierto que detrás de cada página publicada hay decisiones, revisiones y trabajo en equipo. Y ha comprendido que informar implica una responsabilidad: contar la realidad con rigor y respeto.
Quizás ahí resida uno de los mayores valores de este proyecto. No es únicamente el resultado final, sino todo lo que sucede durante el proceso. Es la alumna que descubre que tiene talento para escribir. El alumno que realiza su primera entrevista lleno de nervios y termina conversando con naturalidad. El grupo que debate durante media hora cuál es el mejor titular. La clase que se detiene a pensar qué significa realmente la amistad o por qué una leyenda sigue viva siglos después de ser contada por primera vez.
Diez ediciones después, también podemos mirar atrás y coprobar cuánto ha crecido esta iniciativa. Por sus páginas han pasado centenares de alumnos y alumnas que hoy estudian en institutos, universidades o comienzan nuevos caminos. Muchos ya no recuerdan todas las actividades realizadas en Primaria, pero sí aquel artículo que escribieron, aquella entrevista que publicaron o la emoción de verse impresos en un periódico real. Algunos incluso regresan al centro y todavía conservan su ejemplar entre los recuerdos de infancia.
Por eso seguimos creyendo en lo mismo que creíamos hace diez años: que aprender a informarse, contrastar, escribir con rigor y trabajar en equipo son habilidades que acompañarán al alumnado mucho más allá de su paso por el colegio. Y que un periódico escolar, cuando se hace con ilusión, compromiso y sentido educativo, es una de las herramientas más poderosas para conseguirlo.
Gracias a FARO por seguir creyendo en este proyecto. Gracias a todas las personas que lo hacen posible y consiguen que cada edición sea mejor que la anterior.
Cada año, cuando vemos el periódico terminado en manos del alumnado, recordamos por qué merece la pena volver a empezar. Porque cuando un niño o una niña descubre que tiene algo que contar y encuentra un lugar donde publicarlo, ya no vuelve a mirar el mundo de la misma manera.
Que sigan siendo muchas más.

Abel Caballero y Rogelio Garrido, con los ganadores del premio al mejor diario: CPR Possumus (1º), Amor de Dios (2º) y CEIP Chans de Bembrive (3º). / Marta G. Brea
Segundo premio al mejor diario / Colegio Amor de Dios: Un «Faro» que ilumina con amor
Facer un xornal escolar é unha tarefa apaixonante, pero tamén un reto que esixe altas doses de constancia, coordinación e entusiasmo. Cando todo un colexio se une cunha mesma ilusión, o resultado é unha obra colectiva extraordinaria. No Colexio Amor de Dios de Vigo, a enriquecedora aventura de dar forma á noso propio «Faro da Escola» supuxo unha viaxe de dedicación e esforzo compartido que hoxe toda a comunidade educativa ve culminado cun profundo e xustificado sentimento de orgullo.
Neste proxecto non houbo distincións nin barreiras. Desde os máis pequenos de Educación Infantil, que apenas se asoman ao mundo das letras pero desbordan creatividade, ata os alumnos da Educación Secundaria Obrigatoria (ESO), cada etapa, cada aula e cada estudante achegou o seu gran de area. Xuntos tecemos unha rede de colaboración na que se plasmaron as inquedanzas, o talento e a mirada fresca dos nosos novos reporteiros. Grazas a este empeño, as páxinas do diario enchéronse cun monllo de curiosidades do noso arredor; pequenas e grandes historias locais que nos revelou aspectos sorprendentes do noso entorno máis próximo, conectando a vida do colexio coa realidade de Vigo.
Se algo marcou un antes e un despois no desenvolvemento deste diario, foi o salto cualitativo vivido nas aulas a nivel tecnolóxico. Grazas a que a partir de 5º de Primaria contamos coa implantación dun proxecto bimodal con Chromebooks, as aulas transformáronse durante semanas en auténticas redaccións dixitais de vangarda. Esta infraestrutura tecnolóxica non só facilitou as dinámicas de aprendizaxe diaria, senón que foi a ferramenta clave para que o alumnado fose case por completo autónomo no labor de elaboración das noticias. Cos dispositivos na man, investigaron, contrastaron datos na rede, redactaron as pezas e deseñaron os seus propios espazos de forma independente. Esta enriquecedora experiencia permitiulles demostrar unha madurez, unha responsabilidade e un pensamento crítico admirables para a súa idade, converténdose nos verdadeiros directores da súa propia aprendizaxe.
Este «Faro da Escola» é, en definitiva, o fiel reflexo dun esforzo que fomenta a inclusión, o traballo en equipo e o sentido de pertenza. Estamos inmensamente orgullosos do traballo realizado polo noso alumnado e profesorado, un gran equipo que demostrou que a unión da tradición educativa e a innovación tecnolóxica é a mellor fórmula para «aprender facendo». Noraboa!
Non podemos pechar sen amosar o noso máis sincero agradecemento ao equipo de Faro de Vigo e Faro da Escola. Grazas de corazón por brindarnos a oportunidade de participar un curso máis neste proxecto tan necesario, polo seu valioso acompañamento e, de forma moi especial, por facer esta entrega de premios que pon en valor o esforzo da nosa comunidade educativa e a necesidade da prensa como vehículo de información esencial. Este recoñecemento énchenos de orgullo e motívanos a seguir «aprender facendo» en equipo. Parabéns a todos!

Luisa Sánchez y Rogelio Garrido posan con los ganadores a la mejor portada: CPR Possumus (1º), CEIP Javier Sensat (2º) y Colegio Andersen (3º). / Marta G. Brea
Tercer premio al mejor diario / CEIP Chans Bembrive: O Faro da Nosa Escola
Hai cousas que empezas case sen darte conta e que, co tempo, se volven imprescindibles. A nosa relación co Faro da Escola é exactamente iso: once anos despois, seguimos aquí, coa mesma curiosidade e as mesmas ganas do primeiro día.
Pero o que comezou como unha participación máis, converteuse nun dos piares do noso centro. Porque este xornal non é só papel impreso. É o lugar onde o noso alumnado aprende a mirar o mundo con ollos críticos, a poñer en palabras o que sente e a entender que a lingua galega é un instrumento vivo, capaz de contar todo o que importa.
Cada edición é o resultado dun traballo colectivo. Noticias, entrevistas, reportaxes, opinións, recomendacións... cada clase achega a súa noticia, e entre todos e todas construímos o noso Faro da Escola que retrata o que somos e o que vivimos ao longo do ano. Cando chega impreso ás mans das familias, algo cambia: a escola traspasа os seus muros e convértese en comunidade.
Este curso non foi sinxelo. A chegada de novo profesorado supuxo un reto de coordinación, de diálogo, de volver explicar e volver ilusionar. Pero precisamente nesas circunstancias compróbase o valor real dun proxecto: a capacidade de saír adiante cando non todo está dado de antemán. E saíu adiante, claro que si.
A portada deste ano fala por si soa. O primeiro premio no concurso “O Noso Canto: máis voces, máis igualdade” merecía ese lugar de honra. Un recoñecemento ao traballo arredor da igualdade que, máis que un galardón, é un recordatorio de por que facemos o que facemos. Xunto a esta noticia, o proxecto integrado «Coas mans na Terra» tamén ten o seu espazo, porque aprender tocando o chan e respirando a contorna non é algo que caiba nunha soa liña.
Cando o xornal chega por fin ás nosas mans, hai un silencio especial nas aulas. Os ollos buscan os seus textos, os seus nomes. E nese momento, máis que nun exame ou nunha nota, o alumnado entende que o seu traballo ten valor real, que chega a outras persoas, que importa.
Non podemos pechar este artigo sen nomear a quen leva once anos sendo parte silenciosa pero imprescindible de todo isto: o noso director, Juan. É el quen nos anima ano tras ano, nos lembra por que vale a pena seguir. Agora, coa xubilación chamando á porta, só nos queda dicirlle o que quizais non se di suficientes veces: grazas, Juan. Este xornal tamén é teu.
E grazas ao Faro da Vigo, por darlle voz a quen está aprendendo a usala. Sen vós, once anos de ilusión e aprendizaxe non terían sido posibles.
- El gobierno de Cangas no dudará en enviar a la Policía Local si los vendedores del mercadillo vuelven a retrasar su marcha
- El mercadillo de Cangas cerró hoy a su hora entre lamentos de los comerciantes
- Grave imprudencia en Gondomar: interceptan a un niño de 10 años conduciendo una moto con su padre
- Muere un joven de Madrid tras impactar contra una furgoneta en Ourense
- El Sepe identifica cuáles son los empleos con más tirón y prevé que Galicia incorpore 16.000 nuevos cotizantes al año hasta 2028
- Los padres de la alumna con sumas erróneas en la nota de la PAU tras las revisiones denuncian «indefensión»: la corrección de la CiUG llega tras cerrar el primer llamamiento en varias comunidades
- La Cofradía de Pescadores de Aldán denuncia la presencia continuada de yates en el muelle, pese a estar probido
- Las titulaciones que cerraron con las notas de corte más altas del Sistema Universitario de Galicia: tres superan incluso a Medicina
