Lembrar e reivindicar o galego dende hoxe ó medievo: «Unha lingua de reis»

Un verán máis a Fundación Insua dos Poetas, situada no Carballiño, celebrou a súa cita anual, xa considerada todo un fito no calendario cultural galego.

Para esta XVIII edición, a Fundación quixo render homenaxe á lírica galega medieval, poñendo especial atención na figura de Fernan Paez de Tamalancos, inda ca xornada estivo repleta de acontecementos.

O programa da xornada estivo marcado pola literatura, a música e varios recoñecementos institucionais, destacando a entrega dos «Premios Insua dos Poetas 2026», que distinguen tanto a persoas como entidades pola súa contribución á cultura, á lingua, ao medio ambiente ou á comunicación, entre outros, no ámbito da comunidade galega.

Para amenizar o acontecemento deste ano, o evento contou coas actuacións do grupo Trovare, coñecidos por entonar as poesías e composicións líricas, perfecto acompañamento nunha xornada dedicada ó medievo. Así, os asistentes puideron asistir a presentación das obras literarias «Do amor salgado» de Modesto Fraga; e «Da cor da soidade. Poesía reunida», do propio anfitrión da Fundación, Luís G. Tosar.

Outro dos grandes momentos da xornada fora a revelación do templete realizado en tributo ao homenaxeado Fernan Paez de Tamalancos polos alumnos do Centro Integrado de FP Cantería de Galicia en Poio que foi descuberto por A directora xeral de FP, Eugenia Pérez, e o director xeral de Cultura, Anxo M. Lorenzo. Unha estructura ornamental realizada en granito fino procedente de distintas zonas de Lugo e de Ourense e que imita as liñas dun templo clásico, supera os 5.000 quilos e conta cunha altura de preto de tres metros e que súmase agora ao conxunto da Insua que conta xa cun total de 23 monumentos conmemorando o espazo.

Entrega de galardóns

Os galardóns foron previamente valorados por un xurado formado presidido por Luís González Tosar e integrado por Alexandre Corbillón, Celso Sánchez, Roberto Fernández, Pablo Rubén Eiré, Manuel Figueiras e Antón Pulido, que reuniranse o pasado día 12 de xullo na sede da Fundación para acordar a concesión dos galardóns desta edición.

Pola súa parte, Luís G. Tosar, quixo lembrar ca intención diste evento non é outra que «concienciar a xente máis nova que sepan que o galego non e unha lingua de onte, senón que esta moi arraigada na historia, que foi unha expresión poética durante os séculos 12 e 13 de gran transcendencia» xa que fora tamén «unha lingua de reis».

Na categoría de Literatura, o premio recaeu na escritora e académica Fina Casalderrey, en recoñecemento á súa extensa e destacada traxectoria nas letras galegas, especialmente no ámbito da literatura infantil e xuvenil e da pedagoxía.

O premio de Medio Ambiente foi concedido á Sociedade Galega de Historia Natural, entidade fundada en 1973 que leva máis de cinco décadas dedicada ao estudo, divulgación e defensa do patrimonio natural de Galicia.

Na modalidade de Promoción da Lingua, o galardón recoñece o labor do Clube Ciclista de Maceda, referente deportivo no ámbito da BTT e do ciclocrós, pioneiro na utilización exclusiva do galego como lingua oficial da entidade e exemplo de compromiso coa normalización lingüística no deporte.

O premio á Promoción da Cultura distinguiu ao editor e promotor cultural Bieito Ledo, impulsor de múltiples iniciativas editoriais e culturais, así como da valorización do Camiño Mozárabe-Vía da Prata e da súa localidade natal, Padroso.

Na categoría de Galicia Exterior, o recoñecemento foi para o xornalista e escritor Arturo Lezcano, polo seu libro O país invisible: A epopea atlántica da diáspora galega, unha obra dedicada á memoria e á dimensión internacional da emigración galega.

O galardón aos Medios de Comunicación deste ano foi para Praza Pública, xornal dixital en galego que desde 2012 promove unha información plural, independente e comprometida coa lingua galega e co debate público.

Finalmente, o premio de Música foi destinado ó pianista, compositor e docente Alfonso Medela, recoñecido pola súa sólida traxectoria artística, especialmente nos ámbitos do jazz, a composición e a formación de novas xeracións de músicos.

As persoas e institucións foron premiadas cunha peza artística orixinal creada polo escultor Acisclo Manzano, que será entregada durante o acto central da XVIII Festa da Palabra.

Suscríbete para seguir leyendo