La traductora de la ONU que puso a Alecrín en el mapa europeo

Tras más de una década alejada de su tierra y del mar que la hace feliz, Zarina Riva decidió regresar a Galicia dejando atrás una plaza de funcionaria en el Organismo Internacional de la Energía Atómica (OIEA) de Naciones Unidas, pero con la intención de poder aportar aquí toda su experiencia. La traductora, natural de Betanzos, también se plantea retomar su investigación sobre la asociación viguesa Alecrín, a la que dedicó su trabajo final en un máster europeo realizado a caballo entre Viena y Budapest.

«O labor de Alecrín foi enorme en moitos ámbitos diferentes relacionados coa situación das mulleres. Estivo activa en moitas frontes e 24 anos de traxectoria merecen un sitio na historia, na narrativa existente. Ademais, parece que deixou un baleiro. Parte das súas actividades están no Concello, pero a sensación é que non se chegaron a encher todas as esferas que ocupaba. E, neste sentido, a asociación tamén pode servir de inspiración para constituir cousas similares no presente», subraya.

Licenciada en Traducción e Interpretación por la UVigo, Zarina inició en 2013 el máster Matilda, un programa de dos años de la Comisión Europea dentro del programa Erasmus sobre Historia del Género y de la Mujer. Sus universidades de referencia eran la de Viena y la Central Europea, con sedes en la capital austríaca y en Budapest. Y, aunque Alecrín ya había cerrado sus puertas en 2009, podía acceder a la información que necesitaba para su trabajo final a través del Centro de Documentación Feminista.

«Lendo publicacións nacionais e internacionais dinme conta de que existía o relato de que os movementos feministas xurdiran moi forte durante a Transición e fixeran moito traballo pero que a súa actividade mermara nos anos 80, houbera escisións e case desapareceran. O que fixen a través do exemplo de Alecrín foi, primeiro, poñer no mapa a Galicia e, segundo, contar que si houbo unha actividade forte nesa época. E desenvolvín unha metodoloxía para facer esta análise que se pode utilizar con outras organizacións ou movementos feministas», relata.

Defendió su trabajo con la máxima cualificación. Y, aunque le ofrecieron continuar con un doctorado en Viena o Budapest, decidió centrarse en su carrera como traductora: «Mentres facía o máster busquei traballo e no 2016 atopei unhas prácticas no OEIA de Nacións Unidas en Viena. Despois fixen outras na Unesco en París e na Comisión Europea en Bruselas. Paralelamente, empecei a traballar como tradutora externa para a Organización Meteorolóxica Mundial (OMM), que ten a súa sede en Xenebra. E no 2021 saquei a praza como funcionaria no OEIA, onde estiven ata que renunciei ao meu posto e volvín a Galicia en setembro do ano pasado».

«Foi unha decisión difícil porque estaba moi contenta e Viena é unha cidade marabillosa, pero nos últimos anos xa sentía forte que quería voltar á terra. A miña vida foi un pouco dando reviravoltas. Marchei de Galicia para facer un mestrado internacional porque tiña moita ansia de aprender e explorar o mundo e, cando xa non tiña a tradución na mente, entrei nestes organismos. Foi unha aprendizaxe incrible. Moi internacional e de convivir e traballar nun entorno verdadeiramente multicultural e con persoas moi diferentes. E ademais traducindo documentos sobre temas de máxima actualidade, sobre as cousas que gobernan o mundo. Imaxina como foi traballar no EOIA no momento en que estalou o conflicto entre Ucrania e Rusia e había bombardeos a instalacións nucleares. Foi moi enriquecedor traballar en institucións que loitan polo pacifismo e por axudar a todos os países. Un soño feito realidade», celebra.

De vuelta a casa, Zarina explora cómo seguir creciendo profesionalmente en Galicia utilizando todo este bagaje, como traductora y también como investigadora en temas de género. «Vivín seis anos en Vigo e encantaríame voltar. Canto máis próxima ao mar, máis feliz son. A Axencia Europea de Control da Pesca conectaría moi ben coa miña experiencia. E, por outro lado, a historia oficial de Alecrín non está escrita e estaría ben plasmala nun libro de corte máis divulgativo. Tampouco descarto a posibilidade de facer un doutoramento. Gustaríame poder contribuir a proxectos aquí. Sempre é interesante aplicar o que aprendes fóra no teu contexto», plantea.

Hace unos días, regresó a Vigo para reencontrarse con Ana Míguez, cofundadora de la asociación. «Foi moi emotivo. É unha muller incrible e segue estando igual de activa, ten unha iniciativa envexable. En Betanzos vou a un clube feminista no que a maioría das mulleres son de mediana idade para adiante e todas din que lles parece mentira que hoxe se esté loitando polo mesmo que hai vinte anos. Obviamente, o contexto non é o mesmo pero hai moitas cousas que non se poden dar por sentadas, sitios aos que se volve unha e outra vez. Sempre fai falta a loita feminista. Unha loita interseccional que tamén teña en conta a raza ou a idade», reivindica.

Suscríbete para seguir leyendo