Gráficas Mariñas: cando a ciencia se deseña

Xa hai tempo que no eido científico xorden iniciativas que buscan achegar a investigación á sociedade a través doutras canles, outras linguaxes ou formas de representar o coñecemento. A proposta Gráficas Mariñas. Palabras de Ciencia é unha delas.

A iniciativa nace da Facultade de Deseño da Universidade de Vigo e o Instituto de Investigacións Mariñas (IIM) que se unen nunha proposta colaborativa que ten por obxectivo chamar a atención sobre o papel da investigación mariña no actual contexto ambiental, económico e social, a través da interpretación e representación gráfica, por parte do alumnado da Facultade de Deseño, de termos científicos relacionados coas liñas de investigación do IIM. Esta é unha proposta na que ciencia e deseño dialogan sobre os propios termos científicos, que son narrados a través das ilustracións e deseños do alumnado.

O proceso creativo partiu da selección de «palabras de ciencia mariña» que foron escollidas polo persoal dos departamentos de investigación do IIM, e foi materializado polo alumnado de segundo curso do Grao en Deseño da Universidade de Vigo, na materia de Deseño e sociedade, que reinterpretou os termos científicos partindo do traballo gráfico e dos procesos de creación analóxicos.

Un dos valores destacados desta iniciativa é a colaboración entre institucións no eido educativo, que debería ser a norma e non a excepción. O alumnado universitario debería ter a oportunidade de medrar academicamente contrastando os seus coñecementos e competencias en proxectos que os acheguen a outras realidades lonxe da súa área de especialización. No ámbito do deseño non é habitual achegarse aos conceptos e representacións que se manexan no ámbito da investigación mariña. En xeral asociase o deseño gráfico coa publicidade co fin último de vender un produto. Manexar conceptos científicos ou campañas institucionais é un reto para os estudantes que precisan utilizar análises e abordaxes que non son as habituais. De aí o valor de traballar por proxectos nas aulas que permite entre outras cousas, o achegamento a distintas realidades sociais.

O resultado desta colaboración son 37 carteis que falan de ciencia mariña, parte dos cales saen á luz hoxe neste artigo coincidindo coa celebración do 8 de xuño, Día Mundial do Océano, e coa mirada posta nunha exposición cara final de ano.

Gráficas Mariñas. Palabras de Ciencia é unha proposta innovadora na que a investigación mariña busca o apoio do deseño gráfico como poderosa ferramenta creativa e visual, de adaptación e representación de conceptos complexos, facilitando deste xeito, o achegamento das palabras de ciencia á cidadanía.

Esta colaboración reforza os lazos existentes entre ambas institucións, fomentando o diálogo entre o persoal científico-técnico do IIM e alumnado do Grao de Deseño da UVIGO. As obras resultantes poñen en valor o traballo de documentación e reflexión levado a cabo polos estudantes, os verdadeiros protagonistas desta proposta, e a súa interpretación dos conceptos abordados.