CIENCIA PARA O DÍA A DÍA
Vocacións ‘sementadas’ no campo
Da súa infancia entre cultivos nace unha carreira centrada na mellora do millo e na adaptación ao cambio climático

Pedro Revilla. / FdV
CSIC
«Cando eu ía a escola...»
...Cando eu ía a escola, gustaba moito das ciencias da natureza e, nas vacacións, traballaba cos meus pais,que eran labradores e cultivabamos trigo, cebada, centeo e outras plantas, ademais de criar porcos, galiñas, coellos e outros animais.
«O meu camiño na ciencia»
Cando iamos segar o trigo e a cebada, decateime de que había variedades novas que producían moito máis ca as vellas; así que lle preguntei a meu pai de onde saíran esas variedades e díxome que había científicos que facían esas cousas. Para ser un deses científicos, estudei Bioloxía, fixen un máster e a tese de doutoramento, e
pasei dous anos aprendendo en Wisconsin (EE. UU.) antes de conseguir unha praza de científico
O meu agasallo: unha curiosidade
Despois de dedicar uns anos a investigar a mellora do millo para a tolerancia ao frío, á seca e á calor, poño a disposición doutras persoas a miña experiencia e coñecemento para axudar a quen queira realizar un traballo tan interesante e importante. Propoño proxectos dentro e fóra de Europa para conseguir variedades de millo que poidan ser cultivadas en condicións climáticas adversas, co obxectivo de facer fronte ao cambio climático. Agora estou a coordinar unha asociación de científicos que xestionan coleccións de variedades de plantas e animais da terra e da auga para organizar a conservación da biodiversidade en España. É necesario que todo o mundo entenda que hai que esforzarse por conservar este planeta e os seres vivos que nel habitan para que as persoas poidan seguir tendo alimento e outros recursos.
As aulas preguntan. O CSIC responde

Alumnos do Colexio Sagrado Corazón de Xesús. / FdV
Que é o Consejo Superior de Investigaciones Científicas (CSIC) e que se fai alí?
O Consejo Superior de Investigaciones Científicas (CSIC) é o maior organismo público de investigación de España e un dos máis importantes de Europa. Trátase dunha axencia estatal dependente do Ministerio de Ciencia, Innovación e Universidades, cunha misión clara: fomentar, coordinar, desenvolver e promover a investigación científica e tecnolóxica en beneficio do avance do coñecemento e do progreso económico, social e cultural.
Como é un día normal no teu traballo como científico no CSIC?
Normalmente chego ao traballo ás 7:30, reviso o correo electrónico e respondo ás mensaxes máis importantes e urxentes. Despois fago as miñas tarefas programadas, xa sexa traballo administrativo, experimentos, reunións ou o que sexa que xurda e marcho cando termino.
Ti investigas o millo, por que é tan importante estudar esta planta?
O millo é un dos principais cultivos mundiais e pódese cultivar en todo o mundo, desde os Andes ata o nivel do mar e desde o Círculo Polar Ártico ata o Ecuador. É un alimento básico para os animais e utilízase para alimento humano en moitos países, especialmente en América e África. Ademais, é unha planta modelo utilizada na investigación xenética e na mellora vexetal.
Que significa mellorar o millo? Facédelo máis grande, máis forte ou máis resistente?
Mellorar o millo significa obter novas variedades con mais rendemento, resistencia a pragas e enfermidades, tolerancia á seca, ao frío ou á calor, ou que teñan unha mellor calidade ou valor nutricional. Isto pódese facer mediante a selección das mellores plantas, como sempre fixeron os agricultores, ou mediante métodos científicos máis avanzados, como a edición xenética.
Como axuda o teu traballo aos agricultores e ás persoas?
O meu traballo é descubrir que temos que facer para seguir producindo máis alimentos mesmo se o clima empeora parra que teñan alimentos sempre. Tamén nos centramos en producir variedades de maior calidade ou máis saudables, que aumentan o seu valor e proporcionan maiores beneficios aos agricultores.
É difícil traballar como científico? Que é o máis complicado do teu traballo?
É doado traballar como científico, aínda que facer grandes descubrimentos non é tan doado. A parte máis difícil do meu traballo é conseguir financiamento para poder traballar cos recursos necesarios.
Que é o máis divertido ou interesante de investigar no CSIC?
O máis divertido e interesante de traballar no CSIC é que podo dedicarme a investigar o que máis me gusta, sempre que sexa capaz de obter os recursos necesarios para facelo e teña resultados que demostren que o que fago é útil.
Ten o teu traballo relación co cambio climático? Como axudades desde o CSIC?
O meu traballo está relacionado co cambio climático porque investigo como manter a produción sostible de alimentos mellorando a resiliencia do millo aos estreses asociados ao cambio climático, principalmente as temperaturas extremas e a seca. Hai moitas outras persoas que traballan en temas semellantes no CSIC
Traballas só ou con outros científicos? Como é traballar en equipo?
Traballamos en equipo e mesmo con científicos de outros países porque cada un de nós está especializado en determinadas áreas, como a xenética, a fisioloxía, a bioquímica, a estatística, etc. O traballo en equipo é moito máis eficiente que traballar individualmente porque nos permite recorrer a moitos campos científicos diferentes.
Algunha vez un experimento non saíu ben? Que fixeches nese momento?
É doado que un experimento non saia do todo ben, ou mesmo que saia mal; entón analizamos o que fallou e como podemos corrixir o que fallou para a próxima vez.
Onde traballas exactamente: no laboratorio, no campo ou nos dous sitios?
Traballo no meu despacho cun ordenador, en varios laboratorios, en cámaras de crecemento, en invernadoiros e no campo.
Que che gustaría descubrir no futuro coas túas investigacións?
Gustaríame descubrir os xenes ou mecanismos necesarios para que o millo se cultive no inverno e resista temperaturas extremas.
Cres que calquera neno ou nena pode chegar a ser científico/a? Que tería que facer?
Calquera pode converterse en científico se é capaz de completar un grao universitario. Despois, necesita aprender a realizar investigacións facendo unha tese doutoral e estar moi motivado para ter éxito.
Se puideses dar un consello ao alumnado do noso cole, cal sería?
Cada persoa necesita pensar no que quere facer coa súa vida, aprender o que é necesario para acadar os seus obxectivos e traballar arreo para conseguilos. A preparación é crucial para aproveitar as oportunidades e tamén é importante saber aceptar o que veña.
Divulgación
Esta sección de ‘Ciencia para o día a día’ elabórase coa colaboración de persoal do CSIC a través da Unidade de Cultura Científica CSIC-Galicia
- Hallan muerta a la artista viguesa Seila Esencia tras dos semanas desaparecida
- Una familia británica ofrece casi 69.000 euros al año por cuidar de su perro y vivir en su finca
- No cojas pájaros del suelo: la Sociedad Española de Ornitología recuerda lo que debes hacer si encuentras una cría fuera de su nido
- Consternación en Cuntis y Vilagarcía por la muerte del profesor Enrique Portela a los 37 años
- Recupera 400 euros perdidos en el Álvaro Cunqueiro tras ser localizada por las cámaras la persona que los cogió del suelo
- Vende 4 pisos en 2022 y exige que se los devuelvan porque ahora son más caros
- «Quedarán prohibidas las comunicaciones por WhatsApp entre familias y profesores. Se harán a través de un canal oficial y dentro de un horario»
- Comienza la invasión militar en Vigo: el Ejército comienza a instalar el campamento en As Travesas