A lamprea é un deses pratos que aínda que se prepare seguindo ao pé da letra unha receita facilitada por alguén que a cociña ás mil marabillas, non soe saír ben á primeira. E é que son moitas as dificultades que conleva preparala e require práctica para conseguir que a súa carne teña a cocción perfecta e que a salsa teña a textura exacta.

A primeira complexidade é a súa limpeza. Precisamos introducila en auga a ferver para escaldala e sacarlle o limo, para o que rascaremos a súa pel cun coitelo, usando o seu lombo para non danala. A continuación facémoslle uns semicortes, sen separalos entre si totalmente, e retirámoslle a tripa, reservando o seu sangue. Isto débese facer xa na cazola de barro na que se vai cociñar e logo servir, para aproveitar así todo o seu sangue derramado durante o proceso de limpeza.

Para extraerlle o tubo dixestivo, faiselle un corte preto da boca. Unha vez retirado límpase, vísceras e dánselle uns cortes. Todo iso sobre a cazola na que se vaia cociñar para recoller xa o sangue que se vai aproveitar durante a cocción.

A partir de aquí as variantes son moitas. As receitas da lamprea denominada "verde", de temporada, son moi variadas, cambian dependendo da zona xeográfica e tamén das preferencias de caca cociñeira ou cociñeiro.

Na zona de Arbo, os restaurantes e tamén os particulares adoitan mantelas vivas en auga unha vez pescadas. A súa prepraración, unha vez contando coa práctica, require aproximadamente 30 ou 40 minutos, máis ou menos dependendo de como de dura ou branda lle guste aos comensais.

A lamprea para que sexa de calidade non debe exceder o quilo e medio de peso nunca. Ademais tamén é necesario que non perdera sangue durante a súa captura.

Aínda que con variantes, a lamprea á bordalesa, que en Arbo algúns restaurantes e veciños tamén chaman ao estilo Arbo ou á arbense, faise introducindo na cazola, xunto á lamprea xa limpa, perexil, unhas follas de loureiro, uns allos pelados, cebola picado e un bo chorro de viño tinto.

Débese deixar facer a lume moi lento e unha vez feita, sérvese acompañada de arroz branco e picatostes.

Á bordalesa é a receita estrela para preparar a lamprea en temporada, aínda que hai chefs que innovan elaborándoa con purés, en risottos ou guisada acompañada de unha gran cantidade de ingredientes capaces de varias o seu sabor máis coñecido.

Nembergantes, en Arbo inventaron outra maneira totalmente diferente de comer a lamprea. Na antigüidade, cando aínda non existían as neveiras, en Arbo tiveron que atopar un modo de conservalas, cando por aquel entón as capturas eran moi abundantes. "Existen probas escritas de que unha única pesqueira abasteceu para a segunda Festa da Lamprea de Arbo 100 lampreas pescadas nunha soa noite" asegura o pescador arbense Ángel Fernández Expósito.

Descubriron entón que a lamprea ahumada tamén tiña un sabor exquisito, aínda que moi diferente a lamprea cociñada á bordalesa.

Pouco a pouco as cociñeiras de Arbo foron evolucionando tamén as receitas de lamprea "seca" e hoxe en día prepárana rechea, á brasa, rebozada, fritida, con tirabeques, en empanda... e todas elas con adeptos.

De feito, Arbo celebra na actualidade a Festa da Lamprea Seca no verán, e na última edición o Concello ampliouna de un a dous días.

Aspecto

A lamprea é tamén un peixe con ensinanza. Desmonta esa tendencia humana de guiarnos polas apariencias._Quen así o faga, ao vela descartará probala e perdera a oportunidade de coñecer un sabor único.

Ao vela por primeira vez, recórdanos a unha serpe polo seu corpo alongado. É un peixe xelatinoso, sen escamas, cilíndrico e moi escurridizo. Chama especialmente a atención a súa cabeza e, sobre todo, a súa boca de ventosa a dentes córneos. Aliméntase chupando o sangue das súas presas. Coa boca, fai baleiro sobre a súa presa e tras clavar os dentes, succiona. Respira polas sete aperturas que ten en fila a cada lado do seu corpo. Poden chegar a medir 90 centímetros.

Sabor

Ten un sabor que, por peculiar, poucos acertan ao describir. Como "forte" ou "potente" defíneno moitos dos que acostuman a degustala. Tamén os que teñen unha cita con ela todos os anos na súa época de tempada (de xaneiro a maio en total) coinciden en definila como "pesada" ou "indixesta". É un peixe azul e cada 100 gramos de lamprea aporta ao noso organismo 210 quilocalorías; máis de 8 de eses 100 gramos son de graxa.